सत्तेच्या ताकदीला स्वाभिमानाचे आव्हान! ; अहंकारामुळे पालकमंत्र्यांचे सहकारात राजकारण?

महर्षि डिजीटल न्यूज | सागर खरात
अकलूज : सोलापूर जिल्ह्याच्या राजकारणात सहकार क्षेत्राला नेहमीच अनन्यसाधारण महत्त्व राहिले आहे. सहकाराच्या माध्यमातून नेतृत्व उभे राहिले, नेतृत्वाच्या माध्यमातून राजकीय समीकरणे बदलली आणि याच सहकाराने अनेकांना सत्तेच्या केंद्रापर्यंत पोहोचवले. त्यामुळे सोलापूर जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँकेची निवडणूक ही केवळ एका आर्थिक संस्थेच्या संचालक मंडळाची निवडणूक म्हणून पाहता येणार नाही. या निवडणुकीच्या निमित्ताने जिल्ह्याच्या राजकारणातील दोन वेगवेगळ्या प्रवृत्ती आमनेसामने आल्या आहेत. एका बाजूला सत्तेची ताकद, राजकीय प्रभाव असलेला भारतीय जनता पक्ष, तर दुसऱ्या बाजूला विविध राजकीय पक्षांना एकत्र आणत माजी आमदार रणजितसिंह मोहिते पाटील यांच्या नेतृत्वाखाली स्वाभिमानाचा मुद्दा घेऊन मैदानात उतरलेले स्वाभिमानी शेतकरी सहकार पॅनल!
सोलापूर जिल्हा बँकेच्या निवडणुकीत स्वाभिमानी शेतकरी पॅनलने जिव्हाळ्याच्या आणि भावनिक मुद्द्याला हात घातला आहे. स्वाभिमान म्हणजे केवळ एखाद्या नेत्याच्या पाठीशी उभे राहणे नव्हे. तर आपल्या विचारांचा, आपल्या राजकीय अस्तित्वाचा आणि आपल्या निर्णयस्वातंत्र्याचा सन्मान राखणे होय. जिल्ह्याच्या राजकारणात स्थानिक नेतृत्वाला डावलून केवळ सत्तेच्या बळावर निर्णय लादले जात असल्याची भावना निर्माण झाली असेल, तर त्या भावनेला लोकशाही मार्गाने उत्तर देणे हाच स्वाभिमानाचा खरा अर्थ ठरतो. म्हणूनच या निवडणुकीत स्वाभिमान हा केवळ प्रचाराचा शब्द नसून संपूर्ण लढाईचा वैचारिक केंद्रबिंदू बनला आहे.
भाजप वगळता इतर राजकीय पक्षांतील नेते आणि कार्यकर्ते स्वाभिमानी शेतकरी सहकार पॅनलच्या माध्यमातून एकाच व्यासपीठावर आले आहेत. राजकीय मतभेद बाजूला ठेवून एका विशिष्ट मुद्द्यावर एकत्र येण्याचा हा प्रयत्न आहे. यामागील राजकीय संदेश स्पष्ट आहे की, लोकशाहीमध्ये सत्ताधारी पक्ष कितीही बलाढ्य असला तरी विरोधी विचारांना संघटित होण्याचा आणि आपली भूमिका मांडण्याचा अधिकार आहे. या एकजुटीचे महत्त्व केवळ निवडणुकीतील जागांच्या गणितापुरते मर्यादित नाही. विविध राजकीय प्रवाहांना एकत्र आणून सामूहिक नेतृत्वाची भूमिका मांडणे, हा या प्रयोगाचा महत्त्वाचा पैलू आहे.
या संपूर्ण संघर्षात माजी आमदार रणजितसिंह मोहिते-पाटील आणि खासदार धैर्यशील मोहिते-पाटील यांची भूमिका केंद्रस्थानी आहे. सहकार क्षेत्रातील अनुभव आणि राजकीय संपर्क असलेले रणजितसिंह मोहिते-पाटील, तर खासदार म्हणून जिल्ह्याचे प्रतिनिधित्व करणारे धैर्यशील मोहिते-पाटील या दोघांच्या नेतृत्वाखाली स्वाभिमानी शेतकरी पॅनलने निवडणुकीची दिशा निश्चित करण्याचा प्रयत्न केला आहे.
मोहिते-पाटील गटाने सुरुवातीपासूनच निवडणूक बिनविरोध व्हावी, यासाठी प्रयत्न केल्याची चर्चा आहे. सहकार क्षेत्रात सर्वांना सोबत घेऊन जाण्याची भूमिका मांडली जात असताना निवडणूक प्रत्यक्ष मतदानापर्यंत पोहोचली. या परिस्थितीला पालकमंत्री जयकुमार गोरे यांची अहंकारी भूमिका कारणीभूत असल्याचे आरोप विरोधी गटाकडून केले जात आहेत. या पार्श्वभूमीवर मोहिते-पाटील यांनी निवडणुकीतून माघार न घेता स्वाभिमानी शेतकरी पॅनलच्या माध्यमातून आव्हान स्वीकारले आहे. त्यामुळे ही निवडणूक त्यांच्या राजकीय नेतृत्वाची आणि जिल्ह्यातील सहकार क्षेत्रातील प्रभावाचीही परीक्षा ठरत आहे.
निवडणुका म्हटल्या की पैसा, सत्ता, प्रभाव आणि प्रलोभने यांची चर्चा अपरिहार्यपणे होते. सहकार क्षेत्रातील निवडणुकांमध्येही या बाबींचे संदर्भ अनेकदा चर्चेत येतात. सोलापूर जिल्हा बँकेच्या निवडणुकीतही आर्थिक प्रलोभनांच्या चर्चांना राजकीय वातावरणात स्थान मिळत आहे. मात्र या सगळ्या चर्चांच्या पलीकडे एक मूलभूत प्रश्न आहे. मतदार आपला निर्णय स्वतः घेणार की इतरांच्या प्रभावाखाली घेणार? स्वाभिमानी शेतकरी पॅनलचा स्वाभिमानाचा मुद्दा याच ठिकाणी महत्त्वाचा ठरतो. मतदारांनी आपला निर्णय कोणत्याही दबावाशिवाय घ्यावा, अशी भूमिका या पॅनलच्या प्रचारातून मांडली जात आहे. त्यामुळे या निवडणुकीत मतदारांचे निर्णयस्वातंत्र्य हाच चर्चेचा महत्त्वाचा विषय बनला आहे.



